EnergieRijk Houten bewijst: de energietransitie slaagt met bewoners

6 juli 2026

EnergieRijk Houten bewijst: de energietransitie slaagt met bewoners

De Participatiecoalitie bracht een groep ambtenaren van onder andere het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en het NPLW naar Houten voor een werkbezoek. In het Energiehuis van EnergieRijk krijgen zij een kijkje achter de schermen van de dagelijkse praktijk van woningverduurzaming en de manier waarop bewonerscollectieven daarin het verschil maken.

In het voorjaar van 2024 opende het Energiehuis in Houten. In het oude pand van een opticien, gelegen op een mooie centrale plek in het centrum. Bewoners kunnen er vier dagen van de week terecht met hun vragen.

“Je wordt niet meteen overspoeld met techniek,” zegt initiatiefneemster Katrin Larsen. “We hebben kleurrijke posters en je kunt lades opentrekken om allerlei isolatiematerialen te bekijken en te voelen. En je krijgt een goed gesprek in gewone mensentaal”.

Sociale aanpak

En die beschrijving van het Energiehuis vat meteen ook goed de aanpak van EnergieRijk Houten samen. Want die is persoonlijk, menselijk en op maat. Dat is immers ook de manier waarop Larsen in 2015 samen met haar buren begon met het verduurzamen van hun eigen buurt.

Succesvolle wijkaanpak

En wat in één buurt werkt, werkt ook in andere buurten. Zo loopt inmiddels in twaalf wijken in Houten een wijkaanpak, waarbij tientallen vrijwilligers hun buren enthousiasmeren voor collectieve inkoopacties voor verschillende verduurzamingsmaatregelen.

De cijfers laten zien dat de wijkaanpak werkt: het bereik ligt gemiddeld tussen de 50 en 60% van de koopwoningen. En op de offertes van de collectieve inkoopacties, geeft meer dan 50% akkoord. Zo zijn er, met dank aan de inspanningen in deze twaalf buurten, inmiddels ruim 4000 aanvragen voor offertes in heel Houten gedaan. Met steun van de Participatiecoalitie is de wijkaanpak in acht wijken mogelijk gemaakt.

Buurtwarmte Houten

Uit de wijkaanpak is daarnaast ook Buurtwarmte Houten ontstaan. Hun doelstelling? De aanleg van een collectieve warmte-oplossing in eigen beheer, zodat bewoners in vier buurten van het gas af kunnen gaan. Buurtwarmte Houten heeft onlangs een lening van 1 miljoen euro ontvangen vanuit het Ontwikkelfonds Warmte om de volgende stappen mogelijk te maken.

Vrijwilligers zijn goud waard

De werkzaamheden van EnergieRijk Houten drijven voor een groot deel op ruim 90 enthousiaste vrijwilligers. ‘Ons goud’, zo noemt Larsen ze ook wel. Want EnergieRijk Houten kan niet zonder hun inzet als energiebespaarcoaches en energieambassadeurs. Buren helpen buren – en juist dat blijkt ontzettend effectief en waardevol.

Basis op orde

“We werken met een hybride organisatie, waarbij de vrijwilligers worden ondersteund door een klein team van vaste medewerkers. Juist deze combinatie stelt ons in staat om een stevige basis voor de bewoners neer te leggen. Die basis bestaat uit de dienstverlening in het Energiehuis, maar ook doorlopende collectieve inkoopacties. We inspireren, informeren, ondersteunen en ontzorgen. En daar kunnen de bewoners van Houten altijd van op aan” vertelt Larsen.

Ondertussen geeft de basis ook ruimte om te pionieren. Zo kunnen ze blijven innoveren en inspelen op ontwikkelingen. Buurtwarmte Houten is daar een mooi voorbeeld van.

Structurele ondersteuning is noodzakelijk

Om ook in de komende jaren de organisatie in stand te houden en door te groeien, is structurele financiële ondersteuning noodzakelijk. “We hebben een eerlijker speelveld nodig” zegt Larsen. “Maatschappelijke initiatieven kunnen écht een waardevolle bijdrage leveren aan de energietransitie”. En dat heeft EnergieRijk Houten tijdens het werkbezoek overtuigend laten zien.